Slika "bijelog čovjeka" u romanu "Things Fall Apart" Činue Ačebea

Abstract

Rad ima za cilj da prikaže način na koji je slika Evropljana, odnosno bijelog čovjeka i misionara predstavljena iz ugla pripad­nika Igbo plemena u romanu Things Fall Apart nigerijskog pisca Činue Ačebea. U procesu suočavanja autohtonog stanovništva afričkog kontinenta sa neminovnim dolaskom zapadne civiliza­cije, Ačebe u romanu predstavlja dvije perspektive kolonijalnog iskustva – evropsku i afričku. Osnovno istraživačko pitanje rada odnosi se na to da li je u predstavi bijelog čovjeka Ačebe izvršio dekonstrukciju stereotipa o misionaru i kolonizatoru ili je, na­protiv, potvrdio i učvrstio onaj postojeći. Polazeći od teorijskih uvida o kolonijalnom diskursu i formiranju kulturnih stereotipa, posebno se oslanjajući na radove Edvarda Saida i Homija Babe, rad nastoji da prikaže različite modalitete sagledavanja evrop­skog misionara: da li je on posmatran kao prosvjetitelj koji do­nosi superiorniju kulturu i religiju ili kao destruktivna sila kojoj je potrebno pružiti otpor u cilju očuvanja plemenske tradicije. Predstava o bijelom čovjeku u radu se gradi iz ugla glavnog ju­naka Okonkva, najglasnijeg protivnika hrišćanske doktrine, kao i iz ugla njegovog saplemenika Obierike, koji prećutno priznaje da je pobjeda bijelog čovjeka bila posljedica unutrašnjih slabo­sti samog Igbo plemena – podjele unutar plemena započete su i prije dolaska kolonizatora, što je, konačno, omogućilo njegovu dominaciju. Analiza se zasniva na komparativnoj metodi, kroz upoređivanje relevantnih obilježja evropskog i afričkog identi­teta, kao i na tekstualnoj analizi, s posebnim osvrtom na diskurs likova. Diskurs se analizira putem karakterizacije likova, ali i kroz razmatranje društveno-istorijskog konteksta koji je obliko­vao Ačebeovo stvaralaštvo